Wyrok TSUE z 22 stycznia 2026 r. a zarzut potrącenia banku po unieważnieniu umowy kredytu frankowego
22 stycznia 2026 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał istotne rozstrzygnięcie dotyczące kredytów indeksowanych i denominowanych do walut obcych oraz zasad rozliczeń między bankami a kredytobiorcami po unieważnieniu umowy kredytu.
Wyrok odnosi się w szczególności co do możliwości podnoszenia przez banki zarzutu potrącenia w postępowaniach sądowych prowadzonych z inicjatywy konsumentów oraz co do skutków kierowanych przez banki wezwań do zapłaty.
Rozstrzygnięcie to porządkuje praktykę procesową i wzmacnia ochronę kredytobiorców dochodzących swoich praw.
Zarzut potrącenia – banki zachowują prawo do obrony procesowej
Trybunał jednoznacznie potwierdził, że banki mogą podnosić zarzut potrącenia nawet wtedy, gdy konsekwentnie twierdzą, że umowa kredytu pozostaje ważna i nie zawiera klauzul niedozwolonych.
Oznacza to, że samo zakwestionowanie ważności umowy przez kredytobiorcę nie pozbawia banku możliwości podejmowania działań obronnych w toku postępowania sądowego. Jednocześnie TSUE wyraźnie wskazał granice skuteczności takich działań.
Wezwania do zapłaty banku bez skutków do czasu stwierdzenia nieważności umowy
Szczególne znaczenie ma stanowisko Trybunału dotyczące skutków kierowanych przez banki wezwań do zapłaty. TSUE wskazał, że wezwanie do zapłaty kierowane do kredytobiorcy nie wywołuje skutków prawnych do momentu prawomocnego stwierdzenia nieważności umowy kredytowej. W konsekwencji bank nie jest uprawniony do naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od roszczeń kierowanych wobec kredytobiorców przed wydaniem takiego rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie to podważa dotychczasową praktykę polegającą na próbach kompensowania przez banki kosztów sporów sądowych poprzez dochodzenie odsetek od konsumentów jeszcze w toku postępowania.
Zarzut potrącenia nie może zniechęcać konsumentów do dochodzenia roszczeń
Trybunał podkreślił również, że korzystanie przez bank z zarzutu potrącenia nie może prowadzić do niekorzystnego dla konsumenta rozliczenia kosztów procesu ani wywoływać efektu zniechęcającego do dochodzenia roszczeń.
Takie działania byłyby sprzeczne z celem dyrektywy 93/13, której podstawowym założeniem jest zapewnienie realnej i skutecznej ochrony konsumenta. Stanowisko to wzmacnia standard ochrony kredytobiorców w sporach z bankami.
Bankowi przysługuje wyłącznie zwrot wypłaconego kapitału
W uzasadnieniu wyroku Trybunał ponownie potwierdził, że w przypadku stwierdzenia nieważności umowy kredytowej bankowi przysługuje jedynie roszczenie o zwrot faktycznie wypłaconego kapitału.
Wykluczone jest natomiast dochodzenie:
- wynagrodzenia za korzystanie z kapitału,
- innych świadczeń ubocznych związanych z wykonywaniem nieważnej umowy.
Stanowisko to ma istotne znaczenie dla rozliczeń stron po unieważnieniu umowy kredytu.
Wyrok TSUE wzmacnia pozycję kredytobiorców w sporach z bankami
Rozstrzygnięcie z 22 stycznia 2026 r. ogranicza możliwość naliczania przez banki odsetek ustawowych za opóźnienie przed prawomocnym stwierdzeniem nieważności umowy oraz eliminuje jedną z form presji stosowanych dotychczas wobec kredytobiorców w trakcie postępowań sądowych. Jednocześnie wyrok porządkuje zasady rozliczeń między stronami i potwierdza zakres roszczeń przysługujących bankowi po unieważnieniu umowy kredytu.
Jeśli posiadasz kredyt indeksowany lub denominowany do waluty obcej i chcesz sprawdzić, jakie znaczenie to rozstrzygnięcie ma dla Twojej sytuacji, warto skonsultować możliwe dalsze kroki prawne.
Zapraszamy do kontaktu z naszą kancelarią – pomożemy ocenić wpływ wyroku TSUE na Twoją sprawę.
Chcesz lepiej zrozumieć, jakie znaczenie wyrok TSUE z 22 stycznia 2026 r. ma dla kredytobiorców posiadających kredyty indeksowane lub denominowane do waluty obcej oraz jak wpływa na strategię procesową w sporach z bankami? Zapraszamy do obejrzenia nagrania, w którym r.pr. Adam Jaworski szczegółowo omawia konsekwencje tego rozstrzygnięcia.
Materiał dostępny jest na naszym kanale YouTube.